Muflon
Muflon (Ovis aries musimon) – Korsykański góral w polskich Sudetach
Muflon to gatunek, który wnosi do naszych łowisk powiew górskiej dzikości. Jest to jedyny przedstawiciel dzikich owiec występujący w Polsce. Choć jego ojczyzną są skaliste wyspy Morza Śródziemnego (Korsyka i Sardynia), doskonale zaaklimatyzował się w naszych górach i na pogórzach, a jego zakręcone ślimy są marzeniem wielu myśliwych.
Wygląd – Tryk, Owca i Ślimy
Muflon to zwierzyna średniej wielkości, o krępej i silnej budowie, przystosowanej do poruszania się w trudnym terenie.
Tryk (Samiec): Jego znakiem rozpoznawczym są potężne, zakręcone rogi zwane ślimami. Rosną one przez całe życie, wyginając się łukowato do tyłu i do dołu, a u starych tryków końce mogą sięgać karku lub nawet wrastać w szyję (tzw. wrastki). Powierzchnia ślimów jest pokryta poprzecznymi zgrubieniami (karbami), które pozwalają określić wiek zwierzęcia.
Owca (Samica): Jest znacznie mniejsza od tryka. Zazwyczaj jest bezroga, choć zdarzają się owce z małymi, kilkucentymetrowymi różkami.
Runa (Sierść): Zmienia się sezonowo. Latem jest rdzawobrązowa (ceglasta) z ciemniejszym grzbietem. Zimą ciemnieje do brązowo-czarnej. Charakterystyczną cechą tryków w szacie zimowej jest siodło – biała plama na bokach tułowia.
Cechy wspólne: Obie płcie mają krótki ogon (chwost) oraz białe lustro na zadzie. Nogi (cewy) są silne, zakończone twardymi racicami.
Tryb życia – Kierdel i Przodownica
Muflony są zwierzętami stadnymi. Żyją w grupach zwanych kierdlami. Strukturą społeczną kierdla rządzi hierarchia:
Poza okresem godowym owce z jagniętami oraz młode tryki tworzą kierdle prowadzone przez starą, doświadczoną samicę – przodownicę.
Dorosłe tryki żyją w osobnych grupach lub samotnie, dołączając do owiec dopiero na czas rui.
Ważne dla myśliwego: Muflon ma doskonały wzrok – to jego główny zmysł ostrzegawczy (w przeciwieństwie do dzika czy jelenia, które polegają na węchu). Potrafi dostrzec ruch z bardzo dużej odległości, co czyni podchód niezwykle trudnym. Zaniepokojony wydaje ostry gwizd.
Gody – Huk w górach
Okres godowy muflonów (ruja) przypada na listopad i grudzień. To czas widowiskowych walk tryków. Rywale nie sczepiają się rogami jak jelenie, lecz biorą rozpęd i z ogromną siłą zderzają się czołowo. Huk uderzających o siebie ślimów niesie się echem po górach i jest słyszalny z kilkuset metrów. Zwycięzca zdobywa prawo do krycia owiec w kierdlu.
Siedlisko – Problem racic
W Polsce największa populacja muflona żyje w Sudetach (Dolny Śląsk). Gatunek ten preferuje tereny górzyste i pagórkowate, suche i kamieniste. Dlaczego to takie ważne? Racice muflona rosną przez całe życie i muszą się naturalnie ścierać na twardym, skalistym podłożu. Jeśli muflony zostaną przesiedlone na tereny nizinne, podmokłe i miękkie, ich racice nadmiernie przerastają, tworząc tzw. kowale. Prowadzi to do bolesnych schorzeń (kulawość), utrudnia poruszanie się i często kończy się śmiercią zwierzęcia lub koniecznością odstrzału sanitarnego.
Kalendarz polowań
Muflon jest cenionym trofeum myśliwskim. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska, polujemy na niego w terminach:
Tryki: od 1 października do końca lutego.
Owce i jagnięta: od 1 października do 15 stycznia.