Kuna leśna
Kuna leśna, Tumak (Martes martes) – Złocisty duch boru
Kuna leśna, w języku łowieckim zwana Tumakiem, to starsza, „dzika” siostra kuny domowej. Unika ludzkich siedzib, wybierając zacisze starych drzewostanów. Jest mistrzynią podniebnych akrobacji – w pogoni za ofiarą potrafi przemieszczać się w koronach drzew z gracją wiewiórki, będąc od niej jednak znacznie silniejszą i drapieżniejszą.
Wygląd – Żółty śliniak i futrzane buty
Tumak jest ucieleśnieniem elegancji. Ma dłuższą sierść i nieco wyższe nogi od kamionki, co nadaje mu lżejszą sylwetkę.
Śliniak: Plama na gardle jest żółta, kremowa lub pomarańczowa. Ma kształt zwartej, zaokrąglonej plamy („łezki”) i zazwyczaj nie rozwidla się na dole.
Wietrznik (Nos): Jest ciemny (czarny lub brunatny).
Łapy: Podeszwy stóp są gęsto porośnięte włosem. Działa to jak naturalne rakiety śnieżne, ułatwiając poruszanie się po głębokim śniegu, oraz wycisza jej chód podczas skradania się po gałęziach.
Ubarwienie: Futro (turzyca) jest zazwyczaj w odcieniu ciemnego, lśniącego brązu, dawniej bardzo cenionego w kuśnierstwie.
Siedlisko – Królestwo starodrzewu
Tumak to gatunek typowo leśny. Najchętniej zasiedla zwarte, duże kompleksy leśne – zarówno liściaste, mieszane, jak i bory iglaste. Kluczowa jest dla niego obecność starych, dziuplastych drzew, które służą mu za schronienie i miejsce rozrodu. Często zajmuje też duże gniazda ptaków drapieżnych lub wiewiórek. Bardzo rzadko zbliża się do osad ludzkich.
Tryb życia i Menu – Postrach wiewiórek
Kuna leśna poluje zarówno na ziemi, jak i na drzewach. Jest jednym z nielicznych drapieżników, który potrafi dogonić i upolować wiewiórkę w jej własnym środowisku – skacząc za nią z gałęzi na gałąź. Jej dieta obejmuje również:
Drobne gryzonie leśne (nornice, myszy).
Ptaki i ich lęgi – tumak jest groźnym szkodnikiem dla populacji ptaków gniazdujących w dziuplach i na drzewach.
Owoce leśne – jesienią chętnie zjada jarzębinę, jagody i owoce dzikiej róży.
Owady i miód dzikich pszczół.
Rozmnażanie
Podobnie jak u kuny domowej, u tumaka występuje zjawisko ciąży przedłużonej. Gody odbywają się latem, ale młode przychodzą na świat dopiero wiosną przyszłego roku. Samica rodzi je w bezpiecznej, wysoko położonej dziupli.
Znaczenie łowieckie
Kuna leśna jest pięknym trofeum, ale jej obecność w łowisku musi być kontrolowana, zwłaszcza tam, gdzie staramy się odbudować populację zwierzyny drobnej (zając, kuraki). Tumak potrafi skutecznie niweczyć wysiłki myśliwych, pustosząc gniazda i zabijając młode.
Kalendarz polowań
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska:
Od 1 września do 31 marca.
Na terenach występowania głuszca lub cietrzewia – przez cały rok.